Ruanda’ya bir iki…

Başbakan’ın, Ka.der Başkanı Hülya Gülbahar’ın ‘kota’ talebine verdiği yanıttan beri aklım fikrim Ruanda’da!

“Kota var diye sen Raunda mı olmak istiyorsun? Buyur Raunda ol’ yanıtını vermişti ya! Her şeyden önce ayıptır, tanımadığın birine “Sen” diye hitap edilmez. Köylü, amele ya da kadın olsun, Başbakan ya da Cumhurbaşkanı olsun , yakışık almaz, “Siz” denir. Bu bir.

“Raunda ol”? Bu da tuhaf. Ne demek “Ruando ol”? Herhalde dili sürçtü. “Ruanda’ya git” demek istedi!

Bu yönetim fena alıştı, “Ya sev ya defol git !” demeye… Katilleri taşıyan Adalet Bakanlığına ait araçlarda bile, “Ya sev ya terk et” yazdığına göre…

Bu alışkanlıktan derhal vazgeçmeliler. Adama sorarlar, kim kimi nereden kovuyor diye… Bu iki.

Başbakan , yalnız Ruanda’da kota olduğunu sanarak, bu konudaki bilgisizliğini ortaya koymuş oldu. Günlerdir tüm basının yayın organları onu bilgilendirmeye çalışıyor. Hele AB.’yi hedeflediğini söyleyen bir yönetim için, bu durum biraz ayıp oluyor. Danışmanları, Başbakanı bu konuda bir an önce eğitmeli. Bu üç.

Kadınların yaratıcı gücü, düş gücü sonsuz. Dün, “Sürekli eşitlik taleplerimizin ret edildiği bir ülkede yaşamaktansa, anayasasında eşitlik hükmüne yer veren, kota uygulamasından korkmayan, kadınlara çalışma, eğitim ve siyasete katılım alanlarında fırsat eşitliği sağlayan bir ülkede yaşamak isteyebileceğimize karar verdik” diyerek, Raunda Göçmenlik bürosuna faks çekerek vatandaşlık başvurusu için gerekli belgeleri istediler! Başı çeken Kadının İnsan Hakları Derneği!

Başbakan bilmeyebilir ama ben Ruanda’yı iyi biliyorum. İç savaş öncesinde, Ruanda’nın başkenti Kigali’de gazeteci olarak epey dolaştım. Uganda, Tanzanya, Burundi ve Kongo arasına sıkışmış bu ülke dört yıldır kota uyguladığı için , kadınların yaşamı değişti . Ama kimse heveslenmesin! Benim, kotamızı alıp Ruanda’ya gitmeye hiç niyetim yok! Bu dört.

Burada kalıp, şu Anayasa tasladığına kadınlar aleyhine konan düzenlemeleri değiştirmeye çalışacağım.

X

2001’de , kadınların yıllar süren mücadelesi sonucu Anayasa’ya “Eşler arası eşitlik” getirilmişti. AB. Bunu yeterli görmedi. 2004’de yine kadınların sonsuz çabasıyla “pozitif ayırımcılık” istedik. Anımsayacaksınız AKP bunu ret etti. Ancak, 10.maddeye , "Kadınlar ve erkekler eşit hakka sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür, " diye eklendi.

Şimdiki taslakta, bundan da vazgeçilmiş "Kadınlar, çocuklar, yaşlılar ve engelliler gibi özel surette korunmayı gerektiren kesimler için alınan tedbirler, eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz." Deyip geçiveriyorlar.

Çocuklar, yaşlılar, engellilerin korunmak istenmesi harika ve elbet gerekli. Ama kadınlar “korunmak” değil, “eşitlik” istiyor! Lütfen dikkat:

Bugün cinsiyet eşitliği açısından, dünya sıralamalarında en sondaki on ülkeden biriyiz. Mecliste kadın temsil oranı : %9 (Hani Başbakan, seçim öncesinde her ilden bir kadın milletvekili sözü vermişti… Sahi ne oldu? Hani nerede?)

24 Bakan arasında , kadın Bakan sayısı: 1
Kadınların çalışma yaşamına katılımı: % 24
Kadınların mal sahipliği oranı: % 9
Kadınların geliri: Erkeğinkinin yarısından az.

Ama… Ama namus cinayetlerinde, kadına yönelik şiddette baş sıradayız!

Bakmayın siz Başbakanın “Fransa’da bile yok yalnız Ruanda’da var” dediğine! Bugün Fransa, Arjantin Ruanda ve Yunanistan Anayasasında; Belçika, Brezilya, Bolivya, Çek Cumhuriyeti, Çin, Endonezya, Hindistan, İspanya, Makedonya, Mısır, yasalarla; Almanya, Avusturya, Avustralya, Cezayir, Danimarka, Hırvatistan, Hollanda, İngiltere, İsveç, İsviçre, İtalya, Kanada, Litvanya, Lüksemburg, Macaristan, Polonya, Şili, Tayland partiler aracılığıyla KOTA uygulayan ülkeler!

Kadınlar mücadeleden vazgeçmeyecek. Yalnız İstanbul Ankara değil, Van’dan Adana’ya kollar sıvandı. Birçok kuruluşun katılımıyla oluşturulan Anayasa Kadın Platformu, demokrasinin olmazsa olmaz koşulu olan eşitlikten vaz geçmeyecek. Bu böyle biline…

Cumhuriyet- 7 Ekim 2007